Նոր Հրատարակութիւններ. Մայր Թերեզա՝ Անձնական Դիմանկար մը

Այս օրերուն, երբ յարգանքն ու  գիտակցութիւնը սկսած են  ընկրկիլ   հաւատքի առջեւ,  Ռուզան Սալխանեան  թարգմանաբար՝  « Մայր  Թերեզա – անձնական դիմանկար մը», Լէո Մաասպուրկի  գրիչով, Մայր Թերեզայի մասին  յիսուն պատմուածքներու  ընտրանի մը կը ներկայացնէ հայ  ընթերցողին: Գերմաներէն գիրքը լոյս տեսած է Մայր Թերեզայի ծննդեան հարիւրամեակի առիթով:  Երեւանի պետական  համալսարանի   գերմաներէն լեզուի եւ գրականութեան  բաժնէն  վկայեալ   Ռուզան   Սալխանեան   հայերէնի  թարգմանած է գերմաներէնէն:

Իսկական անունով  Ակնէս  Գոնտժա՝ Մայր  Թերեզա  ծնած է  Մակեդոնիոյ    Սքոփիա  քաղաքին մէջ,27  օգոստոս  1910-ին:  Տակաւին պատանի՝ Մայր Թերեզա կը մեկնի Իրլանտա՝ միանալու «Իրլանտայի  Լորեթա քոյրեր» վանականներու միաբանութեան:  1931-ին կ’ընդունի կուսակրօնութիւն եւ կը ստանայ Թերեզա անունը:  1948-ին Հնդկաստանի  Կալկաթա  քաղաքին մէջ կը հիմնէ բարեսիրական խմբաւորում մը,որուն  գործունէութիւնը կը միտէր   հիմնելու մանկատուներ, դպրոցներ, հիւանդանոցներ: 1979-ին Մայր  Թերեզա արժանացաւ Նոպէլեան Խաղաղութեան մրցանակին՝«կարիքաւոր մարդոց  օգնելու  գործունէութեան համար»: Մայր Թերեզա մահացաւ 5 սեպտեմբեր 1997-ին, 87 տարեկան հասակին:

Մայր Թերեզա կը նկատուի  աշխարհի ամենահեղինակաւոր  կիներէն: Անոր  կեանքն ու գործունէութիւնը  մեծ  հետք ձգած են   մարդկութեան պատմութեան վրայ: «Արմատներով եւ արիւնով ալպանացի եմ:  Քաղաքացիութեամբ՝ հնդիկ:  Կաթողիկէ  միանձնուհի եմ:  Կոչումով՝ համայն աշխարհին կը պատկանիմ: Սրտով կը  պատկանիմ Յիսուսի սրտին»:Ահաւասիկ , քանի մը տողերու մէջ  Մայր Թերեզայի  հաւատոյ   հանգանակը՝իր իսկ արտայայտութեամբ:

          Լէո Մաասպուրկի  գիրքը  այլազան փուլերու դրուագներ կը   նկարագրէ Մայր Թերեզայի  կեանքէն՝ նկատի ունենալով, որ   հեղինակը  երկար  տարիներ  Մայր  Թերեզային  ընկերակցած էր  տարբեր  երկիրներ այցելութիւններուն:   Պատմուածքներուն  ընդմէջէն  ընթերցողը կը  ծանօթանայ սրբուհիին ներաշխարհին, անոր  մարդասիրական ծառայութիւններուն: Որքա՜ն  երանելի պիտի  ըլլար, եթէ մարդ արարածը բանիւ եւ գործով  հետեւէր  Մեծ  բարեսէրի խօսքերուն:

Ահաւասիկ   քանի մը  պատգամներ Մայր Թերեզայէն.

         –  Մարդիկ կ’ըլլան անհասկցող, անհեթեթ եւ եսասէր, միեւնոյնն է,   ներեցէ՛ք անոնց:

         –   Այն  բարիքը որ կ’ընէք այսօր, վաղը կրնայ  մոռացութեան մատնել, շարունակեցէք  Ձեր բարի գործը…:

         –  Անհրաժեշտ չէ, թէ ով ի՛նչ կը խօսի  Ձեր մասին,  ժպիտով  ընդունեցէք այդ բոլորը եւ շարունակեցէք  Ձեր  գործը:Ին՞չ կրնաք ընել աշխարհի մէջ խաղաղութիւնը ամրապնդելու  համար,  գացէք  տուն եւ Ձեր ընտանիքը սիրեցէք:

         –  Մեծագոյն աղքատութիւնը սրտի եւ  հոգիի աղքատութիւնն է:  Բառերը աւելորդ են, երբ  չեն բխիր  մարդուն սրտէն:

Որքա՜ն   ճշմարտութիւն եւ իմաստութիւն կը բովանդակեն  Մայր Թերեզայի  մարգարէաշունչ  վերոյիշեալ այս  տողերը:

Մայր  Թերեզա  շատ մը  իմաստուն  մտքերու հեղինակ է  միաժամանակ՝

Կեանքը հնարաւորութիւն է, օգտագործէ՛:

Կեանքը գեղեցկութիւն է, հիացի՛ր:

Կեանքը երանութիւն է, ճաշակէ՛:

Կեանքը երազէ, իրագործէ՛:

Կեանքը մարտահրաւէր է, դիմագրաւէ՛:

Կեանքը  պարտականութիւն է, կատարէ՛:

Կեանքը խաղ է, խաղա՛:

Կեանքը  սուղ է, գուրգուրա՛:

Կեանքը հարստութիւն է, պահպանէ՛:

Կեանքը սէր է, վայելէ՛:

Կեանքը խորհուրդ է, իմացի՛ր:

Կեանքը խոստում է, յարգէ՛:

Կյանքը վիշտ է, յաղթահարէ՛:

Կեանքը երգ է, երգէ՛:

Կեանքը պայքար է, ընդունի՛ր:

Կեանքը ողբերգութիւն է, սրտապնդուէ՛:

Կեանքը արկածախնդրութիւն է, խիզախէ՛

Կեանքը կեանք է, կերտէ՛:

Կեանքը շա՜տ սուղ է, մի՛քանդեր…

Շատ-շատ մարդոց համար  Մայր Թերեզան  սուրբ կը նկատուէր տակաւին կենդանութեան  օրօք:  Անոնցմէ  մէկը  Լէո  Մաասպուրկն էր, աւստրիացի կուսակրօն  քահանայ եւ  իրաւաբան մը: Ան  երկար տարիներ «Աղքատներու հրեշտակ»-ի  կողքին  ծառայած է  իբրեւ անոր  խորհրդատուն, ուղեկցած է անոր ճամբորդութիւններուն: Անձամբ ապրած է   թուղթին յանձնած իր պատմութիւնները:

Գիրքին մէջ յատկանշական տեղ կը գրաւեն «Սովետական Սուրբ ծննդեան տօն»  եւ «Հայաստանեան արկածախնդրութիւններ»  բաժինները: Այստեղ Լէո Մաասպուրկ կը նկարագրէ   Մոսկուայէն  Երեւան  ճանապարհորդութեան   ընդմէջէն սովետական  դիւանակալական բարքերը, Հայաստան կեցութեան ընթացքին Մայր Թերեզայի  դիմակալած  ծանր պայմանները:  Այսուհանդերձ  Մայր Թերեզա կը մնայ  լաւատես, յանձնառու իր առաքելութեան: Խօսքը տանք հեղինակին.  «Հակառակ որ նիւթական մեծ դժուարութիւններ ունեցանք,հոգեպէս շատ դժուար օրեր անցուցինք,սակայն երբ կը մեկնէի Հայաստանէն,ինծի թուեցաւ, թէ զիս դրախտէն դուրս կը վտարէին»:

          Լէո  Մաասպուրկ իր պատմուածքներուն մէջ կ’անդրադառնայ1988-ի Մեծ երկրաշարժէն ետք  Մայր Թերեզայի Հայաստան կատարած այցելութեան, հանդիպումներուն, բարեգործութիւններուն:

    Այսօր աշխարհի աւելի քան  120  երկրիներու մէջ կը  գործեն Մայր Թերեզայի  584 կեդրոններ,  ուր  անօթեւան մարդիկ  կը գտնեն պատսպարան:

«Մայր  Թերեզա- Անձնական  դիմանկար մը»  գիրքին  թարգմանիչ  Ռուզան  Սալխանեան  հայ  ընթերցողին առջեւ  կը  դնէ   ժամանակակից   սուրբի մը  կեանքին տարբեր  երեսները: Կեանք,որմէ   միայն  դասեր կարելի է քաղել,սիրել բարին,  անտեսել չարը,ապրիլ բարիքի համար, կարեկցիլ  տկարին …:

Գիրքին  յառաջաբանը գրած է  հայր Գէորգ  ծվ.  Եղիայեան:«Խոկալով  կարդա’  այս էջերը եւ որոշէ  կեանքիդ  ճամբան…» խորագրով  իր  յառաջաբանին մէջ  հայր .  Եղիայեան դիտել  կու տայ, թէ   Մայր  Թերեզայի կենսագրականը  հայերէն  թարգմանութեամբ յանձնել հայ  հասարակութեան՝ կը նշանակէ յանձնել անոր գանձարան մը…«Այս պատճառով, սիրելի՛ ընթերցող, թախանձախնդիր  կը հրաւիրեմ  քեզ, որ կարդաս այս  հատորը, որպէս զի  ձեռքերովդ  շօշափես սիրոյ հրաշալիքները եւ նկատես, թէ Աստուած  որքա՛ն  հզօր է իր ծառաներուն կեանքին մէջ, երբ այդ ծառաները ընկալեն անոր խօսքը եւ հետեւին անոր խօսքին,ինչպէս  հետեւեցան առաքեալներն ու սուրբերը, որոնք իրենց կենցաղով  եւ  գործերով դարձան  մարդկութեան  իսկական կոթողները, տիտաններն ու օրինակները: Այդ տիտաններէն  մին էր աշխարհահռչակ Մայր Թերեզա:…Ուստի  կարդա’ այս էջերը, խոկա’ անոնց բովնդակութեան վրայ եւ որոշէ’ կեանքիդ  ճամբան». յառաջաբանը կ’աւարտէ  հայր Եղիայեան:

Գերմանացի  հեղինակ Լէո Մաասպուրկ իր նախաբանին մէջ յոյս կը յայտնէ, որ ճշգրիտ ձեւով ներկայացնէ Մայր Թերեզայի անձը՝ մաղթելով,  որ  գիրքը մարդոց առաջնորդէ դէպի  Յիսուս այնպէս, ինչպէս որ  պիտի  փափաքէր Մայր Թերեզա:

Հայերէն հրատարակութեան  առիթով Ռուզան  Սալխանեան  յատուկ շնորհակալութիւն կը յայտնէ ազնիւ մեկենաս մագիստրոս Գրիգոր, Քրիսթին եւ Քերոփ Ճապուրեաններուն:«Լուսաւորչի կանթեղ»  հրատարակութեան՝ մատչելի  եւ դիւրասահ   հայերէնով,  ընթերցասէրներու լայն հասարակութեան  համար հրամցուած այս  գիրքը ուղեցոյց մըն է  իւրաքանչիւր հայ   ընտանիքի  համար:

ԱՀԱՐՈՆ ՇԽՐՏԸՄԵԱՆ

Scroll Up